Muốn dùng chính xác các từ “的、地、得”, trước tiên cần nắm vững được từ loại, ngữ pháp, và nhận biết được các thành phần chính trong câu như chủ ngữ, vị ngữ và các thành phần phụ như Định ngữ, Trạng ngữ, Tân ngữ và Bổ ngữ trong Tiếng Trung.
Phân biệt 的 得 地 trong Tiếng Trung
Cách dùng 的 trong Tiếng Trung
Trong câu: “的” thường đứng trước danh từ, trước “的” là thành phần tu sức của danh từ đó, chủ yếu là danh từ, đại từ, hình dung từ (tính từ) hoặc các từ tổ tương ứng đảm nhiệm. Biểu thị quan hệ sở thuộc hoặc biểu thị tính chất của sự vật được tu sức, làm định ngữ trong câu.
Ví dụ:
“灿烂的阳光” ，“灿烂”（形容词）是“阳光”（名词）的定语； “我的书” ，定语“我”是代词； “又高又大的建筑物” ，采用的是联合词组“又高又大”作定语。
Cách dùng 地 trong Tiếng Trung
“地” biểu thị từ hoặc từ tổ trước nó là trạng ngữ, làm thành phần tu sức dùng trước động từ, chủ yếu do danh từ, tính từ, lượng từ … đảm nhiệm, có tác dụng nói rõ, tu sức và dùng hạn chế với một số trung tâm ngữ (động từ).
Ví dụ:
“果树渐渐地绿了” ，“渐渐”是形容词，是修饰动词“绿”的，作“绿”的状语； “科学地总结了……经验” ，名词“科学”是动词“总结”的状语； “……抓紧一切时间忘我地工作” ，“忘我”是动宾词组，作动词“工作”的状语，等等。
Cách dùng 得 trong Tiếng Trung
Còn trong câu dùng sau chữ “得” thường do tính từ hoặc từ tổ (có khi cũng do động từ) đảm nhiệm, dùng để bổ sung, chỉ rõ cho trình độ, kết quả của động từ hoặc tính từ dứng trước “得”, làm bổ ngữ.
Ví dụ:
“牙疼得厉害” 中，形容词“厉害”是动词“疼”的补语； “高得像一座山” 中，“像一座山”这个词组用“得”连接，作形容词“高”的补语； “惹得大家十分生气” 中，“得”连接“大家十分生气”这个主谓词组，以补充说明前面“惹”这个动词的结果，起到了补语的作用。
Tổng kết cách dùng 的 得 地 trong Tiếng Trung
Tóm lại để dùng chính xác “的、地、得” đơn giản chỉ cần nhớ 3 điều:
1. 词前面的修饰成分，用“的”字衔接，作名词的定语
Đứng trước từ hành phần tu sức, dùng “的” làm định ngữ cho danh từ.
2. 动词前面的修饰成分，用“地”字衔接，作动词的状语
Đứng trước động từ làm thành phần tu sức, dùng “地” làm trạng ngữ cho động từ.
3. 动词或形容词后面的补充、说明成分，用“得”字连接，作动词或形容词的补语
Bố sung sau động từ hoặc tính từ, nói rõ thành phần, dùng “得” làm bổ ngữ cho dộng từ hoặc tính từ.
Sự khác nhau về cách dùng ” 的 “,” 地 “,” 得 ”
1. Khái niệm cơ bản ” 的 、 地 、 得 ”
1.1 Điểm tương đồng của ” 的 、 地 、 得 “:
” 的 、 地 、 得 ” là ba kết cấu trợ từ được sử dụng với tần số rất cao trong Tiếng Trung hiện đại, và đều có mối quan hệ liên kết chặc chẽ với nhau. Về mặt ngữ âm không có gì khác biệt, trong Tiếng Trung Phổ thông đều đọc thanh nhẹ là “de”.
1.2 Điểm khác nhau của ” 的 、 地 、 得 “:
Trong Tiếng Trung Phổ thông ” 的 、 地 、 得 ” đều đọc thanh nhẹ là “de” , nhưng trong văn viết bắt buộc phải viết rõ ràng ba chữ đó, sau định ngữ đọc là “de” nhưng khi viết là phải viết là ” 的 ” , sau trạng ngữ đọc là “de” nhưng khi viết là phải viết là ” 地 ” , trước bổ ngữ đọc là “de” nhưng khi viết là phải viết là ” 得 ” . Như thế mới thể hiện được sự chính xác, minh bạch của ngôn ngữ trong văn viết.
2. Cách dùng của ” 的 、 地 、 得 ”
2.1 “de – 的 ” là tiêu chí của định ngữ, có vị trí đặt ở trước chủ ngữ và tân ngữ. Những từ đứng trước chữ “de-的 ” thường dùng để tu sức, hạn chế cho những từ chỉ sự vật, chỉ người đứng sau chữ “de – 的 ” nhằm nói rõ như thế nào. Thường có kết cấu cơ bản là: Hình dung từ/danh từ (Đại từ) +de – 的+danh từ:
VD
a/ 颐和园 (名词) 的湖光山色(主语 )
a/ yí hé yuán （ mínɡ cí ） de hú ɡuānɡ shān sè （ zhú yǔ ）
b/ 她是一位性格开朗的女 子。（名词 ，宾 语 ）
b/ tā shì yí wèi xìnɡ ɡé kāi lǎnɡ de nǘ zǐ 。 （ mínɡ cí ， bīn yǔ ）
2.2 “de – 地 “là tiêu chí của trạng ngữ, có vị trí đặt ở trước vị ngữ (động từ, hình dung từ). Những từ đứng trước chữ “de – 地 ” thường dùng để hình dung những từ chỉ động tác sau chữ “de – 地 ” được diễn ra như thế nào. Thường có kết cấu cơ bản là: Hình dung từ (phó từ) + de – 地 + động từ (hình dung từ).
VD:
c/ 她愉快( 形容词 ) 地接受( 动词 ,谓 语)了这件礼物 。
c/ tā yú kuài ( xínɡ rónɡ cí ) dì jiē shòu ( dònɡ cí ， wèi yǔ ) le zhè jiàn lǐ wù 。
d/ 天渐渐( 时间副词 )地冷(形容词,谓 语 ) 起来 。
d/ tiān jiàn jiàn ( shí jiān fù cí ) dì lěnɡ ( xínɡ rónɡ cí ， wèi yǔ ) qǐ lái 。
2.3 “de – 得 “là tiêu chí của bổ ngữ, có vị trí đặt ở sau vị ngữ. Những từ đứng sau chữ “de – 得 ” thường dùng để bổ sung nói rõ thêm cho những từ ngữ chỉ hành động đứng trước chữ “de – 得 ” được diễn ra như thế nào. Thường có kết cấu cơ bản là: Động từ (hình dung từ) + de – 得 + phó từ.
VD:
e/ 他们玩 ( 动词 ,谓语 ) 得真痛快 ( 补语 ) 。
e/ tā men wán ( dònɡ cí ， wèi yǔ ) de zhēn tònɡ kuài ( bú yǔ ) 。
f/ 她红 ( 形容词 ，谓 语 ) 得发紫 ( 补语 ) 。
f/ tā hónɡ ( xínɡ rónɡ cí ， wèi yǔ ) dé fā zǐ ( bú yǔ ) 。
Ngoài ra, các em nên tham khảo thêm bài viết về Cách dùng câu chữ 把 trong Tiếng Trung giao tiếp hàng ngày theo link bên dưới.
